Ayşen Gruda
- Alanı
- Oyuncu
- Doğum
- 22 Ağustos 1944
- Ölüm
- 23 Ocak 2019 · 74 yaşında
- Doğum yeri
- Yeşilköy,İstanbul,Türkiye
Ayşen Gruda, 22 Ağustos 1944 tarihinde İstanbul, Yeşilköy'de dünyaya gelmiştir. Türk sinemasının ve tiyatrosunun en güçlü, en komik ve en özgün kadın oyuncularından biri olan Gruda, canlandırdığı dominant, hazırcevap ve "domates güzeli" lakabıyla anılan karakterleriyle milyonların kalbinde taht kurmuş, sanat dünyasının "kırmızı oje'li" efsanesidir. Sanatla iç içe bir ailede büyüyen Gruda'nın ablası Ayten Erman ve abisi Ayben Erman da kendisi gibi oyunculuk yapmıştır. Tiyatroya olan tutkusu onu genç yaşta sahnelere taşıdı. Tevfik Bilge'nin turne tiyatrosunda profesyonel kariyerine başladıktan sonra, Ankara Meydan Sahnesi'nde tiyatro oyuncusu Yılmaz Gruda ile tanışıp evlendi. Bu evlilikten Elvan Gruda adında bir kızı oldu. Daha sonra Devekuşu Kabare, Nisa Serezli-Tolga Aşkıner Tiyatrosu gibi önemli topluluklarda sahneye çıkarak komedi yeteneğini pekiştirdi. Televizyonda canlandırdığı "Domates Güzeli Nahide Şerbet" karakteriyle tüm Türkiye tarafından tanınır hale geldi. Bu lakap, kariyeri boyunca onunla birlikte anıldı. Ancak onu Yeşilçam'ın zirvesine taşıyan, 1970'li yılların ortalarında Ertem Eğilmez'in yönettiği Arzu Film yapımı filmler oldu. Bu dönemde, Türk sinema tarihinin en unutulmaz komedi filmlerinde, efsanevi bir kadroyla birlikte rol aldı. "Tosun Paşa" filmindeki Tellioğulları'nın hırslı kızı Zekiye, "Süt Kardeşler"deki dobra ve komik Emine, "Şaban Oğlu Şaban"daki yine aynı isimli Emine ve "Çöpçüler Kralı"ndaki Hacer karakterleriyle hafızalara kazındı. Özellikle Kemal Sunal, Şener Şen ve İlyas Salman gibi isimlerle oluşturduğu uyum, bu filmlerin başarısında kilit rol oynadı. Adile Naşit ve Münir Özkul'lu "Neşeli Günler" filminde canlandırdığı, eniştesiyle sürekli didişen ve "Ben tencere değilim, kapağımı her adama açmam!" repliğiyle hatırlanan Nilgün karakteri, onun en ikonik rollerinden biridir. Ayşen Gruda, sadece komedi rolleriyle sınırlı kalmadı. Dramatik rollerdeki başarısını "Namuslu" ve "Fakir Milyoner" gibi filmlerle de kanıtladı. Keskin zekası, dobra ve korkusuz kişiliğiyle canlandırdığı karakterlere her zaman kendinden bir parça kattı. Yeşilçam döneminin ardından da sahneden ve ekranlardan hiç kopmadı. Çok sayıda tiyatro oyunu, müzikal ve televizyon dizisinde rol alarak üretkenliğini sürdürdü. Katıldığı programlarda ve verdiği röportajlarda, toplumsal ve politik konulardaki cesur ve açık sözlü yorumlarıyla da tanındı. Pankreas kanseriyle mücadele eden usta sanatçı, 23 Ocak 2019 tarihinde, 74 yaşında İstanbul'da hayata gözlerini yumdu. Ayşen Gruda, kendine has oyunculuk tarzı, güçlü kadın karakterleri, unutulmaz replikleri ve sanat dünyasındaki dik duruşuyla, Türk sinema ve tiyatrosunun en özgün ve en cesur kadınlarından biri olarak her zaman saygı ve sevgiyle anılacaktır.
Bilinen yapımları
Oyunculuk130
- 2019 Film
-
2018
Sevgili Komşum Sabahat ŞaleFilm
-
2018
Babamın Ceketi AyşenFilm
- 2017 Film
-
2016
Mahrumlar Nefize TeyzeFilm
-
2016
Kötü Kedi Şerafettin Ev Sahibi Hasene (voice)Film
-
2016
Dedemin Fişi Darende TeyzeFilm
-
2015
Sucu Kamil SevgiFilm
-
2015
Güvercin Uçuverdi Hamiyet TaşkınFilm
-
2015
Beş Kardeş Mukadder · 13 bölümDizi
- 2014 Film
-
2014
Pek Yakında RemziyeFilm
-
2014
Ruhumun Aynası Nezaket · 7 bölümDizi
-
2014
Çılgın Dersane Üniversitede Nevra · 5 bölümDizi
-
2014
Meleklerin Mucizesi Şazer TeyzeFilm
-
2013
Bebek İşi Hayriye · 1 bölümDizi
-
2013
(Q)üfür AnokyaFilm
-
2013
Galip Derviş 1 bölümDizi
-
2012
Krem Mehveş Atakol · 24 bölümDizi
-
2012
İbret-i Ailem 1 bölümDizi
-
2012
Pazarları Hiç Sevmem FevziyeFilm
-
2011
Huzurum Kalmadı Dilber · 2 bölümDizi
-
2011
Ya Sonra? SafiyeFilm
-
2011
Leyla ile Mecnun Suna Turna · 11 bölümDizi
-
2011
Kağıt Şahane HanımFilm
-
2010
Kukuriku: Kadın Krallığı Suluklu AlbizFilm
-
2010
Gecekondu Self · 1 bölümDizi
-
2009
Aile Reisi Domates Güzeli · 18 bölümDizi
-
2009
Zoraki Başkan Sebahat · 26 bölümDizi
-
2008
Peri Masalı 4 bölümDizi
-
2008
Mert ile Gert Servet Hala · 27 bölümDizi
-
2008
Gece Gündüz Hayriye · 29 bölümDizi
-
2007
Fesupanallah Yüksel Teyze · 8 bölümDizi
- 2007 Film
-
2007
Cumhur Cemaat 3 bölümDizi
- 2007 Film
- 2006 Film
-
2006
İlk Aşk HaticeFilm
-
2006
İki Aile Rukiye · 41 bölümDizi
-
2006
Hacivat Karagöz Neden Öldürüldü? Kam AnaFilm
-
2006
Keloğlan Kara Prens'e Karşı SultanFilm
-
2005
Alanya-Almanya 1 bölümDizi
-
2005
Güz Yangını Rukiye · 13 bölümDizi
-
2004
Dayı 9 bölümDizi
-
2004
Cennet Mahallesi Hatice · 2 bölümDizi
- 2004 Film
-
2003
Sultan Makamı Dursun · 26 bölümDizi
-
2002
Gel Kulağına Söyleyeyim 3 bölümDizi
-
2000
Bana Babamı Anlat Bedia · 6 bölümDizi
-
1999
Evimiz Olacak mı? Zevahir · 1 bölümDizi
-
1994
Kaygısızlar Sabriye Kaygısız · 125 bölümDizi
-
1994
Kızlar Sınıfı Güler Aydın · 13 bölümDizi
-
1991
Ana Ana · 30 bölümDizi
-
1991
İnsanlık Hali 1 bölümDizi
-
1990
Mesela Dedik 1 bölümDizi
-
1989
Hisseli Harikalar Kumpanyası 4 bölümDizi
- 1988 Film
- 1987 Film
-
1987
Aile Pansiyonu HacerFilm
-
1987
Şam Fıstık SafinazFilm
- 1987 Film
-
1987
Felekten Bir Gün ZarifeFilm
- 1987 Film
-
1987
Etme Bulma EmelFilm
-
1986
Kiralık Ev AyseFilm
-
1986
Kocamın Nişanlısı İdamlık SeherFilm
- 1986 Film
-
1986
Karamanın Koyunu AyşeFilm
- 1986 Film
- 1986 Film
-
1986
Lotto Kralı AyşeFilm
-
1986
Ağa Bacı Kadırgalı LeylaFilm
- 1986 Film
-
1986
Huysuz NazlıFilm
-
1985
Şendul Şaban AyşenFilm
-
1985
Deliye Hergün Bayram AyşeFilm
-
1985
Aşık Oldum İnciFilm
- 1985 Film
- 1985 Film
- 1985 Film
-
1985
Uyanıklar Dünyası AyşeFilm
-
1985
Sarı Öküz Parası AyşeFilm
-
1984
Lodos Zühtü SelmaFilm
-
1984
Namuslu Naciye ÖğünFilm
- 1984 Film
-
1984
Kızlar Sınıfı Ayten HocaFilm
-
1984
Devekuşu Kabare 2 bölümDizi
-
1983
Şekerpare PeykerFilm
- 1983 Film
-
1983
Adile Teyze AyşeFilm
-
1983
Doktor Civanım ŞadiyeFilm
-
1982
Dolap Beygiri HacerFilm
-
1982
Buyurun Cümbüşe ZehraFilm
-
1982
Çiçek Abbas ŞükriyeFilm
- 1982 Film
-
1982
Şıngırdak Şadiye DilberFilm
-
1982
Görgüsüzler AyşegülFilm
-
1981
Davaro AyşoFilm
-
1981
Gırgıriye'de Şenlik Var SevimFilm
-
1981
Hababam Sınıfı Güle Güle MelahatFilm
-
1981
Gırgıriye SevimFilm
- 1980 Film
-
1980
Yedi Kocalı Hürmüz 1 bölümDizi
- 1979 Film
-
1979
Şark Bülbülü Fethi'nin Kız KardeşiFilm
-
1978
Avanak Apti Nevin ŞensesFilm
-
1978
Neşeli Günler NilgünFilm
-
1977
Şaban Oğlu Şaban SafinazFilm
-
1977
Çöpçüler Kralı HacerFilm
- 1977 Film
-
1977
Gülen Gözler FikretFilm
- 1977 Film
-
1977
İbo ile Güllüşah NazlıFilm
-
1977
Seyahatname 1 bölümDizi
-
1976
Aile Şerefi AyşeFilm
-
1976
Arabacının Aşkı Nahide ŞerbetFilm
-
1976
Süt Kardeşler EmineFilm
-
1976
Tosun Paşa Tellioğlu ZekiyeFilm
-
1976
Güngörmüşler Hizmetçi FatoşFilm
-
1976
Gülşah Küçük Anne Ebe HanifeFilm
-
1976
Öyle Olsun Ayşe HuyugüzelFilm
-
1976
Zühdü Oya Başar SeslendirmesiFilm
-
1975
Hanzo FerideFilm
-
1975
Bitirimler Sınıfı CevriyeFilm
-
1975
Bizim Aile FerideFilm
- 1975 Film
- 1975 Film
-
1975
Hababam Sınıfı SunucuFilm
- 1975 Film
- 1966 Film
Kamera arkası1
-
1976
Güngörmüşler WriterFilm